1η Εβδομάδα Σεπτεμβρίου 2026
Νομοθεσία
Αναπροσαρμογή τιμών προμηθειών για παραδόσεις Αυγούστου 2026
Εκδόθηκε η εγκύκλιος 74704/04.09.2026 του Υπουργείου Ανάπτυξης με την οποία ανακοινώνονται οι μεταβολές του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή ανά κατηγορία αγαθών, για τον υπολογισμό της αναπροσαρμογής του τιμήματος δημοσίων συμβάσεων προμηθειών με παραδόσεις τον Αύγουστο 2026, σύμφωνα με την παρ. 9α του άρθρου 53 του ν. 4412/2016. Οι μεταβολές υπολογίζονται με βάση τον ΔΤΚ Ιουλίου 2026 σε σύγκριση με τον ΔΤΚ Ιουλίου του έτους υποβολής της προσφοράς.
Απάντηση σε Ερώτηση Συνδρομητή
ΘΕΜΑ : Συγκρότηση της Επιτροπής Παραλαβής Έργου
Ερώτηση :
Τα μέλη της Επιτροπής παραλαβής δύναται να ανήκουν στη Διευθύνουσα Υπηρεσία? Ο προϊστάμενος της Διευθύνουσας Υπηρεσίας και ο Επιβλέπων μπορούν να μετέχουν σε αυτή?
Απάντηση :
Tο άρθρο 172 Ν. 4412 / 2016 (« Παραλαβή - Εξουσιοδοτική διάταξη¨)αντικαταστάθηκε ω με το άρθρο 86 Ν.4782/2021,ΦΕΚ Α` 36. ΠΡΟΣΟΧΗ: `Έναρξη ισχύος, σύμφωνα με το άρθρο 142 παρ.1β του αυτού νόμου, ΑΠΟ την 1η.9.2021, σύμφωνα δε με την περ.β΄παρ.5 άρθρου 140 του αυτού νόμου,η οποία (περ.β΄) προστέθηκε με το άρθρο 21 Ν.4903/2022,ΦΕΚ Α 46:
«Οι διατάξεις του άρθρου 86 για την παραλαβή των έργων σε ένα στάδιο (ενιαία ποσοτική και ποιοτική παραλαβή) εφαρμόζονται στις περιπτώσεις που κατά την έναρξη εφαρμογής του ως άνω άρθρου δεν έχει ακόμη εκδοθεί βεβαίωση περάτωσης εργασιών. Στην περίπτωση αυτή για την έκδοση της βεβαίωσης περάτωσης των εργασιών ακολουθείται η διαδικασία του άρθρου 82 και στη συνέχεια η παραλαβή διενεργείται με την ισχύουσα διαδικασία του άρθρου 86. Εάν κατά την έναρξη εφαρμογής του άρθρου 86 έχει ήδη εκδοθεί βεβαίωση περάτωσης εργασιών για τμήμα ή για το σύνολο του έργου με τις προϊσχύσασες διατάξεις του άρθρου 168 του ν. 4412/2016, τότε ακολουθείται η διαδικασία προσωρινής και οριστικής παραλαβής κατά τα άρθρα 170 και 172 του ν. 4412/2016 (Α` 147) όπως ίσχυαν μέχρι την 1η.9.2021».
Ως προς το ερώτημά σας :
Η διάταξη του άρθρου 172 δεν λέει «τα μέλη δεν μπορεί να ανήκουν στη Διευθύνουσα Υπηρεσία». Αντιθέτως, λέει ρητά ότι τρεις από τους πέντε είναι τεχνικοί υπάλληλοι που ανήκουν στον φορέα κατασκευής ή και σε άλλους φορείς, ενώ μόνο για τον Πρόεδρο απαιτεί να προέρχεται υποχρεωτικά από άλλη αναθέτουσα αρχή.
Προσοχή :
Η παλιά ρύθμιση που ίσχυε για τις επιτροπές παραλαβής είχε διαφορετική διατύπωση: προέβλεπε ρητά ότι ο προϊστάμενος της Διευθύνουσας Υπηρεσίας και ο επιβλέπων του έργου δεν μπορούσαν να είναι μέλη. Αυτή η ρύθμιση εμφανίζεται, για παράδειγμα, στο παλαιότερο καθεστώς του π.δ. 171/1987. Επομένως, δεν πρέπει να μεταφέρουμε αυτομάτως την παλιά απαγόρευση στο σημερινό άρθρο 172.
ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ περί Λόγων αποκλεισμού σε ΔΣ Έργων (Άρθρου 73) (Μέρος ΙΙΙ)
110/2025 ΔΕΦ ΠΕΙΡΑΙΑ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Αίτηση ακύρωσης - αναστολής. Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. Διαγωνισμός για προμήθεια υγρών καυσίμων για τις ανάγκες Δήμου και Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου. Οικονομικοί Φορείς. Διαπίστωση πλήρωσης προϋποθέσεων φορολογικής ενημερότητας. Συγκέντρωση της έρευνας συνδρομής ή μη λόγων αποκλεισμού των οικονομικών φορέων σε τρία χρονικά στάδια, τα οποία συνάπτονται με τις κρίσιμες αποφάσεις της διαγωνιστικής διαδικασίας. Εν προκειμένω, ο παρεμβαίνων απάντησε νομίμως αρνητικά στο βασικό ερώτημα του ΕΕΕΣ περί του ότι δεν έχει ανεκπλήρωτες φορολογικές υποχρεώσεις, εφόσον κατά το χρόνο υποβολής της προσφοράς του αλλά και των δικαιολογητικών κατακύρωσης καλυπτόταν από πιστοποιητικό φορολογικής ενημερότητας μηνιαίας διάρκειας. Δεν υφίσταται ρητή διάταξη ούτε στη διακήρυξη ούτε στο εν γένει κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τον διαγωνισμό, η οποία να αναθέτει στην αναθέτουσα αρχή το καθήκον να παρακολουθεί εξ ιδίας πρωτοβουλίας και διαρκώς την κατάσταση των οικονομικών φορέων σε σχέση με τους λόγους αποκλεισμού. Απορρίπτει.
252/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Αίτηση ακύρωσης - αναστολής. Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. Διαγωνισμός για ανάθεση έργου ανάπλασης οδού. Διοικητική κύρωση προστίμου λόγω παραβίασης των διατάξεων της περιβαλλοντικής νομοθεσίας και των όρων που προβλέπονται στις διοικητικές πράξεις έγκρισης περιβαλλοντικών όρων. Εν προκειμένω, η παρεμβαίνουσα εταιρεία υποχρεούταν να συλλέγει τα κάθε είδους άχρηστα υλικά και να απομακρύνει τα άχρηστα προϊόντα σε συγκεκριμένους χώρους που θα έχουν προβλεφθεί. Κανονισμός Προστασίας Περιβάλλοντος του εν λόγω Δήμου. Το επίδικο πρόστιμο δεν της επιβλήθηκε από τον Δήμο υπό την ιδιότητα της αναθέτουσας αρχής, διότι το έργο αυτό είχε ήδη περατωθεί στις 20.7.2023. Μη υπέρβαση αρμοδιοτήτων από την ΕΑΔΗΣΥ, η οποία εκτιμώντας το περιεχόμενο της απόφασης επιβολής, απάντησε στο σχετικό προβληθέντα ισχυρισμό περί της φύσεως του εν λόγω προστίμου. Έλλειψη υποχρέωσης της παρεμβαίνουσας να δηλώσει το σχετικό γεγονός στο ΕΕΕΣ και να λάβει επανορθωτικά μέτρα, καθώς δεν υπέπεσε σε σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα. Απορρίπτει.
447/2025 ΔΕΦ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Αίτηση ακύρωσης. Διαγωνισμός έργου για βιοκλιματική αναβάθμιση πλατείας. Οικονομικοί Φορείς. Δάνεια εμπειρία. Υποβολή Ε.Ε.Ε.Σ. και επαλήθευση της ακρίβειας των περιεχόμενων στο έντυπο αυτό δηλώσεων. Ανεπιφύλακτη και αμετάκλητη δέσμευση του δανειοπαρόχου μέχρι και την πλήρη εκτέλεση και ολοκλήρωση του έργου, ήδη κατά το χρόνο υποβολής της προσφοράς. Εν προκειμένω, η επίμαχη δήλωση-δέσμευση δεν αναιρεί τη δέσμευση του δανειοπαρόχου της παρεμβαίνουσας, ούτε μεταθέτει τη δέσμευση αυτή σε στάδιο μεταγενέστερο της υποβολής της προσφοράς. Δέχεται εν μέρει.
467/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Διαγωνισμός για την προμήθεια υγειονομικού υλικού για τις ανάγκες νοσοκομείου. Η Επιτροπή Διαγωνισμού είναι γνωμοδοτικό όργανο, το δε αποφασίζον όργανο της αναθέτουσας αρχής οφείλει να αιτιολογήσει ειδικώς την τυχόν απόκλισή του από την απλή γνώμη της Επιτροπής, ενώ η αναζήτηση και η λήψη υπόψη γνώμης τρίτου δεν συγχωρείται ούτε ως οικειοθελής τήρηση τύπου. Δεν απαγορεύεται η αναζήτηση χρήσιμων βοηθητικών στοιχείων, προς επίρρωση της αξιολογικής κρίσης της Επιτροπής. Η αναθέτουσα Αρχή απέκλεισε την αιτούσα λόγω ύπαρξης επαρκώς εύλογων ενδείξεων ότι αυτή συνήψε συμφωνίες με άλλους οικονομικούς φορείς με στόχο την στρέβλωση του ανταγωνισμού, λαμβάνοντας υπόψη την απόφαση της Επιτροπής Ανταγωνισμού, με την οποία διαπιστώθηκε η συμμετοχή της σε απαγορευμένες οριζόντιες συμπράξεις. Δεν ασκεί επιρροή η δυνατότητας της αιτούσας να αποδείξει την αξιοπιστία της με μέτρα επανόρθωσης και τη συνεργασία της με την ΕΑ, ούτε η πρόθεση εξόφλησης του προστίμου. Αλυσιτελής και άνευ εννόμου συμφέροντος ο λόγος της προδικαστικής προσφυγής περί παραβίασης των αρχών της ίσης μεταχείρισης των διαγωνιζομένων και της διαφάνειας διότι έγιναν δεκτές άλλες προσφορές αν και συνέτρεχαν οι ίδιο λόγοι αποκλεισμού. Απορρίπτεται η αίτηση ακύρωσης της αρ. 1319/2024 απόφασης της ΕΑΔΗΣΥ.
594/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Αίτηση ακύρωσης. Διαγωνισμός παροχής υπηρεσιών φύλαξης των χώρων του ν.π.δ.δ. με την επωνυμία «ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ‘ΌΠΑΝΔΑ’’». Διαδικασία ενώπιον της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. Μη υποβολή εκ μέρους της δεύτερης παρεμβαίνουσας της απαιτούμενης από το άρθρο 2.2.8. της Διακήρυξης, Υπεύθυνης Δήλωσης που δεν εξετάστηκε από την Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. Επί σιωπηρής απόρριψης αμιγώς νομικού λόγου από την ανωτέρω ανεξάρτητη αρχή, το Δικαστήριο διακρατεί την υπόθεση και την δικάζει το πρώτον. Δέχεται εν μέρει.
849/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Διαγωνισμός για την προμήθεια μηχανογραφικού εξοπλισμού για την ολοκλήρωση αναβάθμισης πολεμικών πλοίων. Κάθε προσφέρων, ο οποίος θεωρεί ότι μια απόφαση με την οποία γίνεται δεκτή η συμμετοχή ανταγωνιστή σε διαδικασία σύναψης δημόσιας σύμβασης είναι παράνομη και ενέχει κίνδυνο να του προκαλέσει ζημία, έχει άμεσο έννομο συμφέρον προς άσκηση προσφυγής, ανεξαρτήτως της ζημίας που μπορεί, επιπλέον, να απορρεύσει από την ανάθεση της σύμβασης σε άλλον υποψήφιο. Η σύμβαση υποδιαιρείται σε τμήματα και δύναται να συναφθεί με περισσότερους του ενός μειοδότες ξεχωριστά για κάθε είδος. Προσφορές για μερική ποσότητα σε μεμονωμένα είδη δεν γίνονται αποδεκτές. Από τη διακήρυξη καθιερώνεται ορισμένο σύστημα απόδειξης της πλήρωσης των τεχνικών απαιτήσεων, βάσει του οποίου οφείλουν οι διαγωνιζόμενοι να προσκομίσουν τα οικεία στοιχεία τεκμηρίωσης με το φάκελο της τεχνικής προσφοράς. Η διακήρυξη προβλέπει ρητώς αυτοτελή υποχρέωση των διαγωνιζόμενων να υποβάλλουν, ως δικαιολογητικό συμμετοχής, υπεύθυνη δήλωση περί αποδοχής και συμμόρφωσής τους με τους όρους της διακήρυξης. Είναι δυνατή η εκτίμηση, τόσο από την αναθέτουσα αρχή, όσο και από την ΕΑΔΗΣΥ, και άλλων στοιχείων, πέραν εκείνων που καταγράφονται στον πίνακα συμμόρφωσης. Η ΕΑΔΗΣΥ είχε εξουσία να δεχθεί ότι το ίδιο τεχνικό φυλλάδιο συνιστά τεκμηρίωση της πλήρωσης και άλλων προδιαγραφών. Συνιστά λόγο αποκλεισμού η αθέμιτη συμπεριφορά του διαγωνιζόμενου, η οποία συνίσταται στην απόπειρα παροχής παραπλανητικών πληροφοριών που ενδέχεται να επηρεάσουν ουσιωδώς τις αποφάσεις της αναθέτουσας αρχής, ως προς τον αποκλεισμό, την επιλογή ή την ανάθεση και ο οικονομικός φορέας αποκλείεται σε οποιοδήποτε χρονικό σημείο κατά τη διάρκεια της διαγωνιστικής διαδικασίας. Η υποβολή μη αποδεκτού αποδεικτικού στοιχείου, για την τεκμηρίωση της συμφωνίας του προϊόντος που η εταιρεία προτίθεται να προμηθεύσει στο τμήμα 2 του διαγωνισμού, συνιστά πλημμέλεια της τεχνικής προσφοράς για το τμήμα αυτό, και δεν είναι θεμιτή η επέκταση του αποκλεισμού και από τα άλλα τμήματα του διαγωνισμού για τα οποία η αιτούσα υπέβαλε αυτοτελή προσφορά. Απορρίπτεται η αίτηση ακύρωσης της αρ. 1261/2024 απόφασης της ΕΑΔΗΣΥ.
908/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Προκήρυξη δημόσιου ανοικτού διαγωνισμού για την επιλογή αναδόχου κατασκευής έργου αποκατάστασης κτιρίου. Ο ενδιαφερόμενος να του ανατεθεί σύμβαση έχει έννομο συμφέρον να ζητήσει έννομη προστασία και κατά της διακήρυξης διαγωνισμού, εφόσον επικαλείται, κατά τρόπο συγκεκριμένο, άμεση βλάβη από όρο ή νομική πλημμέλεια που παραβιάζουν, τους κανόνες που διέπουν τις προϋποθέσεις συμμετοχής, τη διαδικασία επιλογής ή τα εφαρμοστέα κριτήρια. Το συμφέρον αυτό διατηρείται και όταν η προθεσμία για την υποβολή προσφοράς έχει λήξει, εφόσον ο αιτών, ο οποίος είτε δεν έλαβε μέρος στο διαγωνισμό είτε μετέσχε με επιφύλαξη ως προς τους επίμαχους όρους της διακήρυξης, προβάλλει με συγκεκριμένους ισχυρισμούς ότι ο επίμαχος όρος ή πλημμέλεια αποκλείει ή καθιστά ουσιωδώς δυσχερή τη συμμετοχή του. Ανακριβής δήλωση στο ΕΕΕΣ σχετικά με το αν η νέα δανειοπάροχος εταιρεία έχει συνάψει συμφωνίες για τη στρέβλωση του ανταγωνισμού. Η ανακριβής δήλωση αποτελεί αυτοτελή λόγο αποκλεισμού. Η υποχρέωση του διαγωνιζόμενου είναι να δηλώνει με ακρίβεια τα πραγματικά περιστατικά, ανεξάρτητα από το αν αυτά οδηγούν σε αποκλεισμό, όπως εν προκειμένω η παράλειψη δήλωσης συμμετοχής του δανειοπαρόχου σε συμφωνίες στρέβλωσης του ανταγωνισμού, ακόμη και μετά την παρέλευση τριετίας από την επιβολή προστίμου από την Επιτροπή Ανταγωνισμού. Οι όροι της διακήρυξης είναι δεσμευτικοί. Η αιτούσα, συμμετέχοντας στον διαγωνισμό χωρίς να προσβάλει εγκαίρως τους όρους της διακήρυξης όπως την υποχρέωση δήλωσης ή τον περιορισμό για μία αντικατάσταση του παρέχοντος δάνεια εμπειρία, τους αποδέχθηκε. Ως εκ τούτου, δεν μπορεί να τους αμφισβητήσει σε μεταγενέστερο στάδιο, ενώ ο όρος της διακήρυξης που επιτρέπει την αντικατάσταση του δανειοπαρόχου μόνο μία φορά είναι σαφής και δεσμευτικός. Απορρίπτει την αίτηση. Δέχεται την παρέμβαση.
1005/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Μειοδοτικός διαγωνισμός με ανοικτή διαδικασία για την επιλογή αναδόχου για την παροχή υπηρεσιών φύλαξης. Η μη δήλωση εκ μέρους του διαγωνιζομένου στο πλαίσιο του τρέχοντος διαγωνισμού ότι αυτός αποκλείστηκε από προηγούμενο διαγωνισμό λόγω ανακριβούς δήλωσης υποβληθείσας στον διαγωνισμό εκείνο δεν συνιστά, αυτή και μόνη, λόγο αποκλεισμού κατά το άρθρο 73 παρ. 4 περ. ζ του ν. 4412/2016 από τον τρέχοντα διαγωνισμό. Η μη δήλωση, όμως, κατά τον τρέχοντα διαγωνισμό των πραγματικών περιστατικών, στα οποία αναφερόταν η υποβληθείσα στον προηγούμενο διαγωνισμό ανακριβής δήλωση, συνιστά τον ως άνω λόγο αποκλεισμού στον τρέχοντα διαγωνισμό, αν τα πραγματικά αυτά περιστατικά αφορούν τη συνδρομή λόγου αποκλεισμού ή τη μη πλήρωση κριτηρίου επιλογής και στον τελευταίο διαγωνισμό. Μη νόμιμη αιτιολογία ότι η αναθέτουσα αρχή στερήθηκε της ευχέρειας της να αξιολογήσει εάν συντρέχει στο πρόσωπο του αναδόχου λόγος αποκλεισμού, για το λόγο ότι τα πραγματικά περιστατικά τα οποία αναφέρονται σε δικαστικές αποφάσεις, το περιεχόμενο των οποίων φέρεται η αιτούσα να μην δήλωσε με την υποβολή δήλωσης οψιγενών μεταβολών, αλλά με υπεύθυνη δήλωση κατά την υποβολή των δικαιολογητικών κατακύρωσης, δεν αφορούν τη συνδρομή λόγου αποκλεισμού στον τρέχοντα διαγωνισμό, αλλά σε προγενέστερες διαγωνιστικές διαδικασίες. Δέχεται την αίτηση ακύρωσης-αίτηση αναστολής.
1006/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Μειοδοτικός διαγωνισμός με ανοικτή διαδικασία για την επιλογή αναδόχου για την παροχή υπηρεσιών φύλαξης. Η μη δήλωση εκ μέρους του διαγωνιζομένου στο πλαίσιο του τρέχοντος διαγωνισμού ότι αυτός αποκλείστηκε από προηγούμενο διαγωνισμό λόγω ανακριβούς δήλωσης υποβληθείσας στον διαγωνισμό εκείνο δεν συνιστά, αυτή και μόνη, λόγο αποκλεισμού κατά το άρθρο 73 παρ. 4 περ. ζ του ν. 4412/2016 από τον τρέχοντα διαγωνισμό. Η μη δήλωση, όμως, κατά τον τρέχοντα διαγωνισμό των πραγματικών περιστατικών, στα οποία αναφερόταν η υποβληθείσα στον προηγούμενο διαγωνισμό ανακριβής δήλωση, συνιστά τον ως άνω λόγο αποκλεισμού στον τρέχοντα διαγωνισμό, αν τα πραγματικά αυτά περιστατικά αφορούν τη συνδρομή λόγου αποκλεισμού ή τη μη πλήρωση κριτηρίου επιλογής και στον τελευταίο διαγωνισμό. Μη νόμιμη αιτιολογία ότι η αναθέτουσα αρχή στερήθηκε της ευχέρειας της να αξιολογήσει εάν συντρέχει στο πρόσωπο του αναδόχου λόγος αποκλεισμού, για το λόγο ότι τα πραγματικά περιστατικά τα οποία αναφέρονται σε δικαστικές αποφάσεις, το περιεχόμενο των οποίων φέρεται η αιτούσα να μην δήλωσε με την υποβολή δήλωσης οψιγενών μεταβολών, αλλά με υπεύθυνη δήλωση κατά την υποβολή των δικαιολογητικών κατακύρωσης, δεν αφορούν τη συνδρομή λόγου αποκλεισμού στον τρέχοντα διαγωνισμό, αλλά σε προγενέστερες διαγωνιστικές διαδικασίες. Δέχεται την αίτηση ακύρωσης-αίτηση αναστολής.